عملکرد دیاستولی بطن چپ چیست، چگونه اندازه‌گیری می‌شود و چه معنایی دارد

🌿 عملکرد دیاستولی بطن چپ به مرحله‌ای از چرخهٔ قلب گفته می‌شود که در آن بطن چپ شل می‌شود تا بتواند خون را از دهلیز چپ دریافت کند. این مرحله باید نرم، کامل و بدون مقاومت انجام شود تا حجم کافی خون برای ضربان بعدی فراهم شود.

💧 در حالت طبیعی، بطن چپ باید انعطاف‌پذیر باشد و بدون افزایش فشار، خون را دریافت کند. فشار پرشدگی طبیعی بطن چپ پایین است و قطر انتهای دیاستول آن معمولاً حدود ۴ تا ۵٫۶ سانتی‌متر است. هرگونه افزایش غیرطبیعی فشار یا کاهش انعطاف‌پذیری می‌تواند نشانهٔ اختلال باشد.

🌙 وقتی عملکرد دیاستولی بطن چپ مختل می‌شود، عضلهٔ قلب به‌خوبی شل نمی‌شود و خون با سختی وارد بطن می‌شود. این مشکل باعث افزایش فشار در دهلیز چپ و سپس ریه‌ها می‌شود و علائم تنفسی ایجاد می‌کند.

🍃 یکی از دلایل مهم اختلال دیاستولی بطن چپ، افزایش سن است. با بالا رفتن سن، عضلهٔ قلب سفت‌تر می‌شود و توانایی شل شدن آن کاهش می‌یابد. این تغییرات طبیعی می‌توانند زمینه‌ساز اختلالات بعدی شوند.

🔥 فشار خون بالا یکی از شایع‌ترین عوامل ایجاد اختلال دیاستولی است. فشار خون نرمال حدود ۱۲۰/۸۰ میلی‌متر جیوه است. فشار بالا باعث ضخیم شدن دیوارهٔ بطن چپ می‌شود و این ضخیم شدن انعطاف‌پذیری آن را کاهش می‌دهد.

🌼 بیماری‌های دریچه‌ای مانند تنگی یا نارسایی دریچهٔ میترال و آئورت می‌توانند فشار اضافی بر بطن چپ وارد کنند. در حالت طبیعی، دریچه‌ها باید بدون نشت و با مقاومت کم باز و بسته شوند تا پر شدن بطن به‌درستی انجام شود.

🌺 برخی انواع «کاردیومیوپاتی» (Cardiomyopathy) نیز می‌توانند باعث سفت شدن بطن چپ شوند. این بیماری‌ها ممکن است ارثی باشند یا به دلیل عوامل محیطی مانند عفونت‌ها یا مصرف الکل ایجاد شوند.

🌤 ریتم‌های غیرطبیعی قلب یا «آریتمی» (Arrhythmia) نیز می‌توانند بر عملکرد دیاستولی اثر بگذارند. ریتم طبیعی قلب در حالت استراحت معمولاً بین ۶۰ تا ۱۰۰ ضربه در دقیقه است. ریتم نامنظم زمان پر شدن بطن را کاهش می‌دهد.

🌫 علائم اختلال دیاستولی بطن چپ معمولاً به دلیل افزایش فشار در ریه‌ها و کاهش کارایی قلب ظاهر می‌شوند. تنگی نفس، مخصوصاً هنگام فعالیت یا دراز کشیدن، از نشانه‌های رایج است.

🌊 تنگی نفس در این حالت به دلیل تجمع مایع در ریه‌ها رخ می‌دهد. در حالت طبیعی، ریه‌ها نباید هیچ‌گونه مایع اضافی داشته باشند. این تجمع مایع باعث احساس سنگینی و سختی در تنفس می‌شود.

🌱 خستگی نیز از علائم مهم اختلال دیاستولی است. وقتی بطن چپ نتواند خون کافی را دریافت کند، اکسیژن‌رسانی به بدن کاهش می‌یابد و فرد احساس ضعف می‌کند.

🌾 ورم پاها و مچ‌ها نیز ممکن است دیده شود. در حالت طبیعی، بدن نباید دچار احتباس مایع قابل مشاهده باشد. این ورم معمولاً به دلیل افزایش فشار در سیستم وریدی ایجاد می‌شود.

🌻 تشخیص اختلال دیاستولی بطن چپ معمولاً با اکوکاردیوگرافی انجام می‌شود. در اکو، سرعت و الگوی پر شدن بطن چپ، نسبت جریان‌های E و A و سایر شاخص‌ها بررسی می‌شود. نسبت E/A در حالت طبیعی معمولاً بین ۱ تا ۲ است.

🌟 درمان اختلال دیاستولی بطن چپ بر کاهش فشار قلب، بهبود شل شدن عضله و کنترل عوامل زمینه‌ای تمرکز دارد. کنترل فشار خون، کاهش نمک، مدیریت وزن و فعالیت بدنی مناسب از اقدامات مهم هستند.

🌈 با مدیریت مناسب و پیگیری منظم، بسیاری از افراد مبتلا به اختلال دیاستولی بطن چپ می‌توانند زندگی طبیعی و فعالی داشته باشند. شناخت علائم و توجه به سلامت قلب نقش مهمی در کنترل این وضعیت دارد.