تنگی میترال چیست، چه علائمی دارد و چگونه درمان می‌شود

🫀 Mitral Stenosis یا تنگی میترال یکی از بیماری‌های مهم دریچه‌ای قلب است که در آن دریچه میترال به‌طور کامل باز نمی‌شود و عبور خون از دهلیز چپ به بطن چپ محدود می‌گردد. این محدودیت باعث افزایش فشار دهلیز چپ و در نهایت فشار ریوی می‌شود.

🌬 شایع‌ترین علت Mitral Stenosis بیماری روماتیسمی قلب است. التهاب ناشی از روماتیسم باعث ضخیم‌شدن، چسبندگی و کلسیفیکاسیون لت‌های دریچه میترال می‌شود و حرکت طبیعی آن‌ها را محدود می‌کند.

🔥 در این بیماری، دهانه دریچه میترال کوچک‌تر از حد طبیعی می‌شود. سطح طبیعی دریچه حدود ۴ تا ۶ سانتی‌متر مربع است، اما در تنگی شدید ممکن است به کمتر از ۱ سانتی‌متر مربع برسد و جریان خون را به‌شدت محدود کند.

🌿 افزایش فشار دهلیز چپ باعث اتساع آن می‌شود. این اتساع زمینه‌ساز ایجاد آریتمی‌هایی مانند فیبریلاسیون دهلیزی است که در بیماران مبتلا به تنگی میترال بسیار شایع است.

💡 در اکوکاردیوگرافی، Mitral Stenosis با بررسی حرکت لت‌ها، ضخامت آن‌ها، کلسیفیکاسیون و اندازه‌گیری گرادیان فشار تشخیص داده می‌شود. داپلر پیوسته برای اندازه‌گیری گرادیان میانگین و تعیین شدت بیماری ضروری است.

🩺 یکی از علائم مهم تنگی میترال تنگی نفس است. این علامت به‌دلیل افزایش فشار ریوی و احتقان ریه‌ها ایجاد می‌شود و معمولاً با فعالیت بدنی تشدید می‌گردد.

🌙 در موارد پیشرفته، بیماران ممکن است دچار سرفه شبانه، خستگی، تپش قلب و حتی هموپتیزی (سرفه خونی) شوند. این علائم نشان‌دهنده افزایش شدید فشارهای ریوی است.

🫧 در معاینه بالینی، صدای «Snap» دیاستولیک و سوفل رومی دیاستولیک از نشانه‌های کلاسیک Mitral Stenosis هستند. این صداها به‌دلیل بازشدن سخت و محدود دریچه ایجاد می‌شوند.

🌪 در اکو، حرکت «doming» لت قدامی دریچه میترال یکی از نشانه‌های مشخص تنگی روماتیسمی است. این حالت به‌دلیل چسبندگی لبه‌های لت‌ها ایجاد می‌شود.

🌤 افزایش فشار ریوی یکی از پیامدهای مهم تنگی میترال است. این افزایش فشار می‌تواند باعث هیپرتروفی و اتساع بطن راست و در نهایت نارسایی سمت راست قلب شود.

🩻 CT و MRI قلب می‌توانند در موارد پیچیده، به‌ویژه برای ارزیابی کلسیفیکاسیون یا برنامه‌ریزی درمان، اطلاعات تکمیلی ارائه دهند.

🫡 درمان Mitral Stenosis بسته به شدت بیماری و علائم بیمار متفاوت است. در موارد خفیف، درمان دارویی برای کنترل علائم و ضربان قلب کافی است.

💫 در موارد متوسط تا شدید، روش بالون‌والوولوپلاستی (Balloon Valvuloplasty: بازکردن دریچه با بالون) می‌تواند گزینه‌ای مؤثر باشد، به‌ویژه اگر کلسیفیکاسیون شدید وجود نداشته باشد.

🌈 در مواردی که دریچه به‌شدت کلسیفیه یا تغییر شکل یافته باشد، ترمیم یا تعویض دریچه میترال بهترین گزینه درمانی است.

🌗 در نهایت، Mitral Stenosis یک بیماری پیشرونده است که تشخیص زودهنگام و پیگیری دقیق آن اهمیت زیادی دارد. ارزیابی منظم با اکوکاردیوگرافی بهترین راه برای پیشگیری از عوارض و انتخاب زمان مناسب درمان است.