آنوریسمکتومی (Aneurysmectomy) چیست، چگونه انجام میشود و چه زمانی لازم است
Aneurysmectomy
🫧 Aneurysmectomy به جراحیای گفته میشود که در آن بخش ضعیف، نازک و برآمدهشده یک رگ یا حفره قلبی که «آنوریسم» نام دارد، برداشته یا ترمیم میشود. آنوریسم زمانی ایجاد میشود که دیواره رگ یا عضله قلب بهدلیل آسیب، التهاب یا سکته قلبی ضعیف شود و بهصورت یک کیسه برآمده دربیاید. این ناحیه نهتنها عملکرد طبیعی ندارد، بلکه میتواند خطر پارگی، لختهسازی یا اختلال در جریان خون را افزایش دهد. هدف Aneurysmectomy بازگرداندن ساختار طبیعی و کاهش خطرات جدی است.
🫀 آنوریسمها بسته به محل ایجادشان رفتار متفاوتی دارند. آنوریسمهای قلبی معمولاً پس از سکته قلبی بزرگ ایجاد میشوند، جایی که بخشی از عضله قلب میمیرد و دیواره آن نازک و کشیده میشود. این ناحیه دیگر توان انقباض ندارد و مانند یک کیسه بیحرکت عمل میکند. در مقابل، آنوریسمهای شریانی مانند آئورت، بهدلیل ضعف دیواره رگ ایجاد میشوند و خطر پارگی آنها بسیار بالا است. Aneurysmectomy در هر دو حالت میتواند جان بیمار را نجات دهد.
🧭 در آنوریسمهای قلبی، جراحی معمولاً شامل برداشتن بخش ضعیف بطن و بازسازی شکل طبیعی آن است. این کار باعث میشود بطن چپ دوباره کارآمدتر شود و خون را با قدرت بیشتری پمپاژ کند. در آنوریسمهای شریانی، جراح بخش آسیبدیده رگ را برمیدارد و آن را با یک گرافت مصنوعی یا بیولوژیک جایگزین میکند تا جریان خون ایمن و پایدار شود.
🔍 تشخیص آنوریسم با تصویربرداری دقیق انجام میشود. اکوکاردیوگرافی، CT اسکن، MRI و آنژیوگرافی میتوانند اندازه، محل و شدت آنوریسم را نشان دهند. این اطلاعات برای تصمیمگیری درباره ضرورت جراحی حیاتی است. برخی آنوریسمها کوچک و بیخطر هستند و فقط نیاز به پیگیری دارند، اما برخی دیگر باید فوراً درمان شوند.
🛠️ تکنیک جراحی بسته به محل آنوریسم متفاوت است. در قلب، جراح ممکن است از پچ (Patch: وصله مصنوعی) برای بازسازی دیواره استفاده کند. در رگها، گرافت لولهایشکل جایگزین بخش آسیبدیده میشود. این گرافتها از مواد مقاوم ساخته شدهاند و میتوانند سالها بدون مشکل کار کنند.
🧬 آنوریسمهای بطن چپ معمولاً پس از سکته قلبی ایجاد میشوند و میتوانند باعث کاهش شدید عملکرد قلب شوند. Aneurysmectomy در این بیماران میتواند کسر جهشی (EF) را بهبود دهد و علائم نارسایی قلبی را کاهش دهد. این جراحی یکی از معدود روشهایی است که ساختار قلب را بهطور مستقیم اصلاح میکند.
🩺 در آنوریسمهای آئورت شکمی یا قفسه سینه، خطر پارگی بسیار بالا است. پارگی آئورت یک وضعیت اورژانسی و اغلب کشنده است. Aneurysmectomy در این موارد با برداشتن بخش آسیبدیده و جایگزینی آن با گرافت انجام میشود. این جراحی میتواند از یک فاجعه جلوگیری کند و جان بیمار را نجات دهد.
🫁 برخی آنوریسمها ممکن است باعث فشار روی اندامهای اطراف شوند. برای مثال، آنوریسم آئورت شکمی میتواند روی کلیهها، روده یا اعصاب فشار وارد کند و علائم مختلفی ایجاد کند. جراحی با برداشتن آنوریسم این فشار را برطرف میکند و عملکرد طبیعی اندامها را بازمیگرداند.
📈 نتایج Aneurysmectomy معمولاً بسیار خوب است، بهویژه زمانی که آنوریسم قبل از پارگی درمان شود. بیماران پس از جراحی بهبود قابل توجهی در علائم، انرژی و توانایی فعالیت تجربه میکنند. این جراحی میتواند طول عمر بیمار را بهطور چشمگیری افزایش دهد.
🧪 قبل از جراحی، بیمار باید تحت بررسی کامل قرار گیرد. آزمایش خون، تستهای قلبی، بررسی عملکرد کلیه و تصویربرداری دقیق انجام میشود تا خطرات احتمالی مشخص شود. این ارزیابیها به تیم جراحی کمک میکند بهترین برنامه درمانی را انتخاب کند.
🩻 در برخی بیماران، آنوریسم ممکن است همراه با لخته باشد. این لختهها میتوانند خطر سکته مغزی یا آمبولی را افزایش دهند. در جراحی، لختهها نیز برداشته میشوند تا خطرات آینده کاهش یابد. این مرحله نیازمند دقت بالا است.
🧠 یکی از مزایای مهم Aneurysmectomy کاهش خطر آریتمی در آنوریسمهای قلبی است. دیواره ضعیف و کشآمده میتواند منبع سیگنالهای الکتریکی نابجا باشد. با ترمیم این ناحیه، بسیاری از آریتمیها کاهش مییابند یا از بین میروند.
🫂 دوران نقاهت پس از جراحی بسته به محل آنوریسم متفاوت است. در جراحیهای قلب باز، بیمار چند روز در ICU و سپس در بخش بستری میماند. در جراحیهای آئورت، مدت بستری ممکن است کمی طولانیتر باشد. توانبخشی نقش مهمی در بازگشت به زندگی عادی دارد.
🌡️ عوارض Aneurysmectomy نادر هستند، اما ممکن است شامل خونریزی، عفونت، آریتمی یا مشکلات کلیوی باشند. با این حال، در مراکز باتجربه احتمال این عوارض بسیار پایین است و مزایای جراحی بسیار بیشتر از خطرات آن است.
🧭 برخی بیماران ممکن است همزمان نیاز به جراحیهای دیگر داشته باشند، مانند بایپس عروق کرونر یا ترمیم دریچه. در این موارد، جراح میتواند چندین مشکل را در یک جلسه درمان کند تا نتیجه نهایی بهتر باشد.
🧘 بسیاری از بیماران پس از Aneurysmectomy احساس میکنند کیفیت زندگیشان بهطور چشمگیری بهتر شده است. کاهش تنگی نفس، افزایش انرژی و توانایی انجام فعالیتهای روزمره از مهمترین نتایج این درمان هستند.
🫀 Aneurysmectomy یک درمان ریشهای است که علت اصلی مشکل را برطرف میکند. برخلاف داروها که فقط علائم را کنترل میکنند، این جراحی ساختار آسیبدیده را اصلاح میکند و عملکرد طبیعی را بازمیگرداند.
🔬 پیشرفتهای جدید در تکنیکهای جراحی، تصویربرداری سهبعدی و ابزارهای دقیق باعث شده این عمل ایمنتر و مؤثرتر از گذشته باشد. این پیشرفتها امکان درمان آنوریسمهای پیچیده را نیز فراهم کردهاند.
🌈 در مجموع، Aneurysmectomy یک جراحی حیاتی و نجاتبخش است که با برداشتن بخش آسیبدیده رگ یا قلب، خطر پارگی، لخته و نارسایی را کاهش میدهد و عملکرد طبیعی بدن را بازمیگرداند. این روش یکی از مهمترین درمانها برای آنوریسمهای خطرناک است.
